A Panthic Network - Khalsa Press Publication, ISSN: 1930-0107

PANTHIC.org


"ਸਾਹਿਬ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਵਿਰੁੱਧ ਕੁਫ਼ਰ ਤੋਲਣ ਵਾਲੇ, ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਸੋਧਣਾ ਹਰ ਗੁਰਸਿੱਖ ਦਾ ਫ਼ਰਜ਼ ਹੈ। ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਸਿੱਖ ਨੂੰ ਜੇ ਸਰਕਾਰ ਅਤਿਵਾਦੀ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਮੈਂ ਅਤਿਵਾਦੀ ਹਾਂ।"
- Bhai Ranjit Singh (Jathedar Sri Akal Takht Sahib)

Who killed Bhai Jagwinder Singh (Bittu) of Belgium ?

May 14, 2006
Author/Source: Gurpreet Singh Mullanpur


ਰਿਬੈਰੋ ਨੂੰ ਸਿੱਖੀ ਜਲਾਲ ਵਿਖਾਉਣ ਵਾਲੇ ਭਾਈ ਬਿੱਟੂ ਦਾ ਕਤਲ ਕਿਸਨੇ ਕੀਤਾ?

ਸਿੱਖ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੂੰ ਕੁਚਲਣ ਲਈ ਦਿੱਲੀ ਦਰਬਾਰ ਨੇ ਜੋ ਸਿੱਖ-ਮਾਰੂ ਨੀਤੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਸਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਭਾਰਤ-ਭਰ ਦੇ ਜ਼ਾਲਮ ਤੇ ਬੁੱਚੜ ਪੁਲਿਸੀਆਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ। ਇਥੇ ਆਲਮ ਸੈਨਾ ਵਰਗੇ ਕਈ ਟੋਲੇ ਕਾਇਮ ਕੀਤੇ ਗਏ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਗੁੰਡੇ-ਬਦਮਾਸ਼, ਕਾਤਲ ਤੇ ਅਪਰਾਧੀ ਭਰਤੀ ਕਰਕੇ ਸਿੱਖ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੂੰ ਬਦਨਾਮ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਛੁੱਟੀ ਦੇ ਕੇ ਛੱਡਿਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਕਾਤਲ ਟੋਲੇ ਸਿੱਖ ਜੁਝਾਰੂਆਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਕਤਲ ਕਰਦੇ, ਫਿਰੌਤੀਆਂ ਲੈਂਦੇ, ਲੁੱਟਾਂ-ਖੋਹਾਂ ਕਰਦੇ ਤੇ ਧੀਆਂ-ਭੈਣਾਂ ਨਾਲ ਬਲਾਤਕਾਰ ਕਰਦੇ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਸਿੱਖ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਘਰਾਂ, ਬੱਸਾਂ, ਸਕੂਲਾਂ-ਕਾਲਜਾਂ ਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਫੜਕੇ ਤਸੀਹੇ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਲਿਜਾਣਾ ਆਰੰਭ ਦਿੱਤਾ। ਲੱਡਾ ਕੋਠੀ, ਬਟਾਲਾ, ਮਾਲਮੰਡੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਆਦਿਕ ਬੁੱਚੜਖਾਨਿਆਂ ਵਿਚ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਅਲਫ ਨੰਗਾ ਕਰਕੇ ਚੱਡੇ ਪਾੜੇ ਜਾਂਦੇ, ਜੰਬੂਰਾਂ ਨਾਲ ਨਹੁੰ ਖਿੱਚੇ ਜਾਂਦੇ, ਪਿੰਡੇ ਪਾੜਕੇ ਲੂਣ-ਮਿਰਚਾਂ ਭੁੱਕੇ ਜਾਂਦੇ, ਅੱਖਾਂ ਕੱਢੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਤੇ ਬੋਟੀ-ਬੋਟੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ। ਇਸ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਜੇ.ਐਫ. ਰਿਬੈਰੋ ਦੇ ਹੱਥ ਸੀ। ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਰਿਬੈਰੋ ਨੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਕਿਸੇ ਸਿੱਖ ਨੌਜਵਾਨ ਉਪਰ ਮੁਕੱਦਮਾ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ ਤੇ ਹਰ ਸਿੱਖ ਨੌਜਵਾਨ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਗੋਲੀ ਮਾਰੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਇਸ ਹੁਕਮ ਨੂੰ ਮੰਨਦਿਆਂ ਪੰਜਾਬ ਅੰਦਰ ਹਕੂਮਤੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਨੇ ਸਿੱਖ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਸਿੱਧ ਕਤਲੇਆਮ ਆਰੰਭ ਦਿੱਤਾ। ਅਨੇਕਾਂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰੀ ਗਈ ਤੇ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ‘ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿਚ ਅਣਪਛਾਤਾ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ’। ਅਨੇਕਾਂ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਦੁਰਗਿਆਣੇ ਦੇ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨਘਾਟ ਵਿਚ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਨੂੰ ਦਰਿਆਵਾਂ ਵਿਚ ਰੋੜ੍ਹ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਤਲ ਗਿਰੋਹ ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ ਭੇਸ ਵਿਚ ਬੱਸਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕੱਢ ਕੇ ਬੇਦੋਸ਼ੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ, ਪੁਲਿਸੀਆਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਤੇ ਹੋਰ ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਕਾਰੇ ਕਰਦੇ ਤਾਂ ਜੋ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਲੋਕ ਜੁਝਾਰੂਆਂ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਬਣ ਜਾਣ। ਉਂਝ ਵੀ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਸਿੱਖ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਰਿਬੈਰੋ ਨੂੰ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਕਤਲੇਆਮ ਦਾ ਬੜਾ ਚਾਅ ਸੀ ਤੇ ਹਿਟਲਰ ਦਾ ਇਹ ਵਾਰਿਸ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਜਲਾਲ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਹੀ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਜਲੰਧਰ ਵਿਚ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਰਿਬੈਰੋ ਨੂੰ ਹੱਥ ਵਿਖਾਏ ਤਾਂ ਉਹ ਅੰਦਰੋਂ ਕੰਬ ਗਿਆ। ਉਸਨੂੰ ਉਡਵਾਇਰ ਵੀ ਚੇਤੇ ਆਇਆ ਤੇ ਇੰਦਰਾ ਵੀ। ਉਸਨੂੰ ਜਾਪਿਆ ਕਿ ਵੈਦਿਆ ਵਾਂਗ ਸਿੰਘ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਛੱਡਣ ਲੱਗੇ। ਗੱਲ ਹੈ ਵੀ ਸੱਚੀ ਸੀ। ਜਿੰਨਾਂ ਧੀਆਂ ਦੇ ਸਤ ਭੰਗ ਕੀਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਭੈਣਾਂ ਨੂੰ ਨਗਨ ਕਰਕੇ ਭਰਾਵਾਂ ਉਪਰ ਪਾਇਆ ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਬਲਾਤਕਾਰ ਸਹਿਣੇ ਪਏ ਹੋਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਭਰਾ ਤੇ ਪਤੀ ਕਦੋਂ ਟਿਕ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਰਿਬੈਰੋ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਹਕੂਮਤ ਦਾ ਮਿੰਨਤ-ਤਰਲਾ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਮੁਲਕ ਰੋਮਾਨੀਆਂ ਵਿਚ ਰਾਜਦੂਤ ਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਆਪਣੇ ਵਲੋਂ ਤਾਂ ਰਿਬੈਰੋ ਨੇ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਨਾਲ ਲੁਕਣ-ਮੀਚੀ ਖੇਡੀ ਸੀ ਪਰ ਅਸਲ ਵਿਚ ਹੋਣੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਰੋਮਾਨੀਆ ਲਿਆ ਵਾੜਿਆ ਸੀ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਰਿਬੈਰੋ ਵਲੋਂ ਅਰੰਭੇ ਕਤਲੇਆਮ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਕਈ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜਵਾਨ ਪੁੱਤ ਦੂਜੇ ਮੁਲਕਾਂ ਨੂੰ ਭੇਜ ਦਿੱਤੇ ਸਨ। ਇਹ ਨੌਜਵਾਨ ਆਪਣੀਆਂ ਜਾਨਾਂ ਬਚਾ ਕੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਆ ਤਾਂ ਗਏ ਪਰ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਚਮਕ-ਦਮਕ ਦਾ ਅਸਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਉਪਰ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਵਕਤ ਉਸ ਸੰਤਾਪ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰਹਿੰਦਾ ਜਿਹੜਾ ਸੰਤਾਪ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੌਮ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰ ਹੰਢਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਹੀ ਇਕ ਸਿੱਖ ਨੌਜਵਾਨ ਜਗਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬਿੱਟੂ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਪਿੰਡ ਰਕਬਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ ਦਾ ਵਾਸੀ ਸੀ। ਮਾਤਾ ਚਰਨਜੀਤ ਕੌਰ ਪਿਤਾ ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਇਸ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਸੁਧਾਰ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਪੜਾਈ ਆਰੰਭੀ। ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਉਹ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅੱਤਵਾਦ ਦਾ ਅਸਰ ਇਸ ਨੌਜਵਾਨ ਉਪਰ ਵੀ ਹੋਇਆ। ਹਰ ਇਕ ਨੌਜਵਾਨ ਵਾਂਗੂੰ ਉਸਨੂੰ ਜਾਪਿਆ ਕਿ ਕਦੇ ਨਾ ਕਦੇ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਕੋਈ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਗੱਡੀ ਚੁੱਕ ਲਵੇਗੀ ਤੇ ਕਿਤੇ ਝੂਠਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਨ੍ਹੀਂ ਦਿਨੀਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਆਮ ਵਰਤਾਰਾ ਸੀ। ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾਲ ਬਿੱਟੂ ਵੀ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਕਿਸੇ ਬਾਹਰਲੇ ਮੁਲਕ ਲਈ ਘਰੋਂ ਤੁਰ ਪਿਆ। ਥਾਈਲੈਂਡ, ਜਰਮਨੀ ਹੁੰਦਾ ਹੋਇਆ ਉਹ ਸਵਿਟਜਰਲੈਂਡ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਪਰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਇਕ ਪਲ ਲਈ ਵੀ ਉਸਦੇ ਮਨ ਤੋਂ ਲਾਂਭੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਸਵਿਟਜਰਲੈਂਡ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਹੀ ਜਗਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬਿੱਟੂ ਸੀ ਸਾਂਝ ਪ੍ਰਗਟ ਸਿੰਘ ਪੁੱਤਰ ਸਾਧੂ ਸਿੰਘ, ਪਿੰਡ ਨਿੱਝਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕਪੂਰਥਲਾ ਤੇ ਜਗਰਾਜ ਸਿੰਘ ਪੁੱਤਰ ਹਰਗਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਸਮਾਲਸਰ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਫਰੀਦਕੋਟ ਨਾਲ ਹੋਈ। ਇਕੋ ਜਿਹੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਾਲੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਿੱਖ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਮਨ ਅੰਦਰ ਸਿੱਖਾਂ ਧੱਕੇ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਖਿਲਾਫ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਰੋਹ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਿਬੈਰੋ ਦਾ ਰੋਮਾਨੀਆ ਵਿਚ ਹੋਣ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਸ ਪਾਪੀ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਦੀ ਵਿਉਂਤ ਬਣਾਈ। ਅੰਤ 20 ਅਗਸਤ 1991 ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਂ ਦਾ ਕਹਿਰ ਰਿਬੈਰੋ ਉਪਰ ਟੁੱਟ ਗਿਆ। ਗੁਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਉਰਫ ਮਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸ਼ਾਮੀ 5:15 ’ਤੇ ਜਿਉਂ ਹੀ ਵਾਕੀ-ਟਾਕੀ ’ਤੇ ਸਿਗਨਲ ਦਿੱਤਾ ਤਾਂ ਝੱਟ ਹੀ ਦਸਮੇਸ਼ ਪਿਤਾ ਦੇ ਯੋਧੇ ਜਗਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ, ਜੁਗਰਾਜ ਸਿੰਘ, ਪ੍ਰਗਟ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਬਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਾਰ ਰਿਬੈਰੋ ਦੀ ਕਾਰ ਪਿਛੇ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ। ਢੁਕਵੇਂ ਅਸਥਾਨ ’ਤੇ ਪਹੁੰਚਦਿਆਂ ਹੀ ਜੁਗਰਾਜ ਸਿੰਘ ਨੇ ਰਿਬੈਰੋ ਦੇ ਗੋਲੀ ਮਾਰੀ ਬਾਕੀ ਸਾਥੀ ਵੀ ਫਾਇਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਰਿਬੈਰੋ ਦੇ ਚੂਲੇ ਵਿਚ ਗੋਲੀ ਲੱਗੀ ਪਰ ਉਹ ਉਹ ਭੱਜ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਘਰ ਵਿਚ ਜਾ ਵੜਿਆ। ਇਸ ਮੌਕੇ ਸਮਾਲਸਰ ਵਾਲਾ ਜੁਗਰਾਜ ਸਿੰਘ ਰਿਬੈਰੋ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਹੱਥੋਂ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋ ਗਿਆ। ਬਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਗੁਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਚ ਕੇ ਨਿਕਲ ਗਏ ਅਤੇ ਜਗਵਿੰਦਰ ਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਸਿੰਘ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਹੋ ਗਏ। ਰਿਬੈਰੋ ਬਚ ਤਾਂ ਗਿਆ ਪਰ ਉਸਦੀ ਜੂਨ ਮਰਿਆਂ ਵਰਗੀ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਹਿਲਣ-ਡੁੱਲਣੋਂ ਵੀ ਗਿਆ ਤੇ ਮੰਜੇ ’ਤੇ ਪਿਆ ਆਪਣੀਆਂ ਕਰਤੂਤਾਂ ਉਪਰ ਰੋਂਦਾ ਰਿਹਾ ਤੇ ਲੇਖਾ ਦਿੰਦਾ ਰਿਹਾ। ਉਸਦੀ ਪੁਸ਼ਤ-ਪਨਾਹੀ ਹੇਠ ਕਤਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮਾਸੂਮ ਅਤੇ ਬੇਦੋਸ਼ੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਲਹੂ ਉਸਨੂੰ ਇਕ ਪਲ ਵੀ ਸੌਣ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ ਸੀ।

ਜਦੋਂ ਰੁਮਾਨੀਆ ਵਿਚ ਰਿਬੈਰੋ ਉਪਰ ਹਮਲੇ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਪਹੁੰਚੀ ਤਾਂ ਹਕੂਮਤੀ ਪੁਰਜੇ ਹੱਕੇ-ਬੱਕੇ ਰਹਿ ਗਏ। ਹਕੂਮਤੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਉਤੇ ਹੱਲਾ ਬੋਲ ਦਿੱਤਾ। ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਜਗਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬਿੱਟੂ ਦੇ ਪਿੰਡ ਵਗੈਰਾ ਦਾ ਕੁਝ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੂੰ ਸਾਰੇ ‘ਚੰਡੀਗੜ੍ਹੀਆ’ ਆਖਦੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਡੇਢ ਦੋ ਮਹੀਨੇ ਮਗਰੋਂ ਮੁੱਲਾਂਪੁਰ ਥਾਣੇ ਦੀ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਜਗਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪਿੰਡ ਰਕਬਾ ਹੈ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ ਤੇ ਭਰਾ ਹਰਮਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਪੁਲਿਸ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਸੀ ਕਿ ਸਾਨੂੰ ਇਸ ‘ਖਾੜਕੂ’ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵੀ ਕਿਉਂ ਪਤਾ ਨਹੀਂ? ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਹੈਰਾਨ ਸਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਥੇ ਪੰਜਾਬ ਰਹਿੰਦੇ ਵਕਤ ਤਾਂ ਭਾਈ ਬਿੱਟੂ ਦੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਪੱਖੀ ਸੋਚ ਦਾ ਕਦੇ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਲੱਗਿਆ। ਅੱਕ-ਥੱਕ ਕੇ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਪਿਉ-ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਪਰ ਪਿੰਡ ਤੇ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਲੋਕ ਭਾਈ ਬਿੱਟੂ ’ਤੇ ਹੈਰਾਨ ਸਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਦੇ ਸਾਊ ਤੇ ਸ਼ਰੀਫ ਸੁਭਾਅ ਕਾਰਨ ਕੋਈ ਵੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸੋਚ ਨਹੀਂ ਸੀ ਸਕਦਾ। ਪਰ ਰਿਬੈਰੋ ਦੇ ਜ਼ੁਲਮਾਂ ਤੋਂ ਜਾਣੂੰ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਭਾਈ ਬਿੱਟੂ ਤੇ ਉਸਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨਾਮੇ ਤੇ ਰੱਜਕੇ ਮਾਣ ਕੀਤਾ। ਭਾਈ ਬਿੱਟੂ ਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਸਿੰਘ ਨੇ ਰੁਮਾਨੀਆ ਦੀ ਅਦਾਲਤ ਵਿਚ ਰਿਬੈਰੋ ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਹਕੂਮਤ ਦੇ ਜ਼ੁਲਮਾਂ ਦਾ ਪਾਜ ਖੋਲ੍ਹਕੇ ਆਖਿਆ ਕਿ ਸਾਨੂੰ ਸਾਡੇ ਕੀਤੇ ਐਕਸ਼ਨ ਉਤੇ ਕੋਈ ਅਫਸੋਸ ਜਾਂ ਪਛਤਾਵਾ ਨਹੀਂ।
ਜਦੋਂ ਜੁਝਾਰੂ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਰੁਮਾਨੀਆ ਦੇ ਰਾਜਦੂਤ ਰਾਡੂ ਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਲਿਆ ਕੇ ਭਾਰਤੀ ਹਕੂਮਤ ਦੇ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਜ਼ੁਲਮਾਂ ਤੋਂ ਜਾਣੂੰ ਕਰਵਾਇਆ ਤਾਂ ਸੱਥਾਂ ਵਿਚ ਲੋਕ ਆਖਦੇ ਸਨ ਕਿ ਸ਼ਾਇਦ ਰਿਬੈਰੋ ਉਤੇ ਰੁਮਾਨੀਆ ਵਿਚ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੌਜਵਾਨ ਰਾਡੂ ਬਦਲੇ ਛੁਡਵਾ ਲਏ ਜਾਣਗੇ। ਪਰ ਰੁਮਾਨੀਆ ਦੀ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਸਿੰਘਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਭੁਗਤ ਕੇ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਸਿੰਘ ਬੈਲਜ਼ੀਅਮ ਆ ਗਏ। ਭਾਈ ਬਿੱਟੂ ਬੈਲਜੀਅਮ ਦੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਿੰਤਰੂਦਨ ਦੀ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਥਾਪਿਆ ਗਿਆ। ਪੰਜ ਕੁ ਵਰ੍ਹੇ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਈ ਬਿੱਟੂ ਦਾ ਗੁਰਮੀਤ ਕੌਰ ਨਾਲ ਅਨੰਦ ਕਾਰਜ ਹੋਇਆ। ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਇਕ ਧੀ ਹਰਲੀਨ ਕੌਰ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ਹਿਬਾਜ ਸਿੰਘ ਦੀ ਦਾਤ ਬਖਸ਼ੀ। 18 ਅਪ੍ਰੈਲ ਸੋਮਵਾਰ ਦੇ ਰਾਤੀਂ 10 ਵਜੇ ਭਾਈ ਬਿੱਟੂ ਆਪਣੇ ਪੀ.ਸੀ.ਓ. ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਧਿਆਨ ਟੈਲੀਫੋਨ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਇਕ ਨਕਾਬਪੋਸ਼ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਰ ਵਿਚ ਦੋ ਗੋਲੀਆਂ ਮਾਰੀਆਂ ਡਾਕਟਰ ਦੇ ਆਉਣ ਤਕ ਭਾਈ ਬਿੱਟੂ ਚੜ੍ਹਾਈ ਕਰ ਗਏ ਸਨ। ਇਸ ਕਤਲ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਸੁਣਦਿਆਂ ਹੀ ਪੰਥਕ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਦੇ ਆਗੂ ਬੈਲਜ਼ੀਅਮ ਪਹੁੰਚਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮ੍ਰਿਤਕ ਦੇਹ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੱਦੀ ਪਿੰਡ ਰਕਬਾ ਲਿਜਾਣ ਦੇ ਉਪਰਾਲੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪਰ ਜਦੋਂ ਲੱਗ ਨਾ ਬਣੀ ਤਾਂ 29 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਬੈਲਜੀਅਮ ਵਿਖੇ ਹੀ ਸਸਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਮੌਕੇ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਤਾ ਚਰਨਜੀਤ ਕੌਰ ਤੇ ਪਿਤਾ ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ, ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰ ਪਹੁੰਚ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਆਰੰਭ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪਾਠ ਦੇ ਭੋਗ ਪਾਏ ਗਏ ਅਤੇ ਪੰਥਕ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਸੂਰਮੇ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾ ਦੇ ਫੁੱਲ ਭੇਟ ਕੀਤੇ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਜੁਝਾਰੂ ਲਹਿਰ ਨਾਲੋਂ ਟੁੱਟ ਕੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਵਸ ਗਏ ਹਨ ਪਰ ਭਾਈ ਬਿੱਟੂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਰਲਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਸੀ ਜੋ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਵਸਣ ਮਗਰੋਂ ਲਹਿਰ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ। ਇਹ ਵੀ ਇਕ ਮੌਕਾ ਮੇਲ ਹੀ ਹੈ ਕਿ 29 ਅਪ੍ਰੈਲ 1986 ਨੂੰ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਤੋਂ ‘ਖ਼ਾਲਿਸਤਾਨ’ ਦਾ ਐਲਾਨ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤੇ 29 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਹੀ ਭਾਈ ਬਿੱਟੂ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਸਸਕਾਰ ਹੋਇਆ।

- ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਮੁੱਲਾਂਪੁਰ

Views and opinion expressed in guest editorials/columns are of the author and do not necessarily reflect the view or opinion of Panthic.org or Khalsa Press.

Comments

 

Disclaimer: Panthic.org does not necessarily endorse the views and opinions voiced in the feedback from our readers, and cannot be held responsible for their views.

Background and Psyche of Anti-Sikh Events of 1984 & the RSS : Video Interview with Bhai Ratinder Singh

Akaal Channel's interview with Panthic.org Senior Editor Bhai Ratinder Singh regarding anti-Sikh events in 1983, and 1984 in Indore Madhya Pardes and the RSS Psyche
Read Full Article


RECENT ARTICLE & FEATURES

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਸਿਦਕ ਨਹੀਂ ਹਾਰਿਆ...

 

ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਸਿੱਖ ਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਨ ਕਰਵਾ ਕੇ ਸਿੰਘ ਸਜਾਇਆ ਤਾਂ ਨਾਨਕ ਪੰਥ' ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਅਤੇ ਦਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅਮੋੜ ਪਰਿਵਰਤਨ ਹੋਇਆ। ਉਂਝ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਰੀਤ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਜੀ ਦੇ ਵੇਲੇ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੀਰੀ ਤੇ ਪੀਰੀ ਦੀਆਂ ਦੋ ਕਿਰਪਾਨਾਂ ਧਾਰਨ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ। ਦਸਮ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਾਬਾ ਬੰਦਾ ਸਿੰਘ ਬਹਾਦਰ ਨੇ ਸਿੱਖ ਜਲੋਅ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਉਪਰਾਲਾ ਕੀਤਾ। ਉਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ ਮਗਰੋਂ ਸਿੱਖਾਂ ਉਪਰ ਜ਼ੁਲਮ ਵਧਦੇ ਹੀ ਗਏ। ਮੀਰ ਮੰਨੂੰ ਸਿੱਖਾਂ ਉੱਪਰ ਜ਼ੁਲਮ ਕਮਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮੋਹਰੀ ਬਣ ਕੇ ਉੱਭਰਿਆ। ਉਹ ੧੭੪੮ ਤੋਂ ੧੭੫੩ ਤੱਕ ਲਾਹੌਰ ਅਤੇ ਮੁਲਤਾਨ ਦਾ ਗਵਰਨਰ ਰਿਹਾ।...

Read Full Article

ਹਿੰਦੀ , ਹਿੰਦੂ, ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਬਨਾਮ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡੀ ਗੁਰਮਤਿ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ

 

ਆਰੀਆ ਸਮਾਜੀ ਅਤੇ ਸਨਾਤਨ ਧਰਮੀਆਂ ਦੇ ਹਿੰਦੂ ਸ਼ਬਦ ਬਾਰੇ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੇ ਵਿਚਾਰ ਹਨ। ਆਰੀਆ ਸਮਾਜੀ ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਗਿਆਸਨਾਮੀ ਕੋਸ਼ ਅਤੇ ਕਸੱਫਨਾਮੀ ਕੋਸ਼ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਦੇਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂ ਅਖਵਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜੀ ਅਖਵਾਉਣਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਹੈ ਕਿ ਗਿਆਸਨਾਮੀ ਕੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ "ਹਿੰਦੁ ਬਕਸਰ ਗੁਲਾਮ ਵ ਬੰਦਹ ਕਾਫ਼ਿਰ ਵ ਤੇਰਾ" ਭਾਵ ਹਿੰਦੂ ਦਾ ਅਰਥ ਗੁਲਾਮ, ਕੈਦੀ, ਕਾਫ਼ਿਰ ਅਤੇ ਤਲਵਾਰ ਹੈ। ਅਤੇ ਕਸੱਫਨਾਮੀ ਕੋਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ "ਚੇ ਹਿੰਦੁ ਇ ਕਾਫ਼ਿਰ ਚੇ ਕਾਫ਼ਿਰ ਕਾਫ਼ਿਰ ਰਹਜਨ" ਭਾਵ ਹਿੰਦੁ ਕੀ ਹੈ? ਹਿੰਦੁ ਕਾਫ਼ਿਰ ਹੈ। ਕਾਫ਼ਿਰ ਕੀ ਹੈ? ਕਾਫ਼ਿਰ ਰਹਜਨ ਹੈ। ਰਹਜਨ ਕੀ ਹੈ? ਰਹਜਨ ਇਮਾਨ 'ਤੇ ਡਾਕਾ ਮਾਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ...

Read Full Article

ਭਾਈ ਤਾਰੂ ਸਿੰਘ

 

ਭਾਈ ਤਾਰੂ ਸਿੰਘ ਦਾ ਨਾਮ ਸਿੱਖ ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਿੱਖ ਗੁਰੂਆਂ, ਚਾਰ ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਿਆਂ, ਚਾਲੀ ਮੁਕਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ, ਬੰਦ-ਬੰਦ ਕਟਵਾਇਆ (ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ), ਖੋਪੜੀਆਂ ਲੁਹਾਈਆਂ (ਭਾਈ ਤਾਰੂ ਸਿੰਘ), ਚਰੱਖੜੀਆਂ ਤੇ ਚੜੇ (ਸਰਦਾਰ ਸੁਬੇਗ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਸ਼ਾਬਾਜ਼ ਸਿੰਘ) ਸਿੱਖ ਅਰਦਾਸ ਦਾ ਅਟੁੱਟਵਾਂ ਅੰਗ ਹੈ।...

Read Full Article

ਬੰਦ ਬੰਦ ਕਟਾਉਣ ਵਾਲੇ ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ

 

ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸ਼ਹਾਦਤ ਤੋਂ ਜਲਦ ਬਾਅਦ ਵਿਦਵਾਨ, ਯੋਧਾ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਮਰਿਆਦਾ ਬੰਨ੍ਹਣ ਵਾਲੇ ਸਿੰਘ ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ (੧੬੧੪-੧੭੩੭) ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਹੀਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਚਿਤੇਰੇ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਬੰਦ ਬੰਦ ਕੱੱਟੇ ਜਾਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਚਿਤਵਦਿਆਂ ਇੱਕ ਚਿੱਤਰ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜੋ ੧੯੫੭ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਤੇਤੀ ਗੁਣਾਂ ਤਰਤਾਲੀ ਇੰਚ ਦਾ ਹੈ। ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ ਦਰਸਾਉਣ ਵਾਲਾ ਸੰਭਵ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਚਿੱਤਰ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਹੱਤਵ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਦੂਜੇ ਫ਼ਨਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਤ੍ਰਾਸਦੀ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਫ਼ਨ ਦਾ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਦੇ ਬਚਪਨ ਦਾ ਨਾਂ ਮਨੀ ਰਾਮ (ਮਨੀਆ ਵੀ ਕਹਿ ਲੈਂਦੇ ਸਨ) ਸੀ। ਪਿਤਾ ਰਾਓ ਮਾਈ ਦਾਸ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਮਦਰੀ ਬਾਈ (ਲੱਖੀ ਸ਼ਾਹ ਵਣਜਾਰਾ ਦੀ ਧੀ) ਸੀ। ਮਨੀ ਰਾਮ ਆਪਣੇ ਬਾਰਾਂ ਭਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।...

Read Full Article

ਸੇਵਾ ਦਾ ਆਦਰਸ਼ ਰੂਪ ਭਾਈ ਘਨੱਈਆ ਜੀ

 

ਸੇਵਾ ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਸ ਮਹੱਤਵ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸ਼ੂਰਆਤ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਤੋਂ ਹੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਪਿਤਾ ਮਹਿਤਾ ਕਲਿਆਣ ਦਾਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਪਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀਹ ਰੁਪਏ ਦਿੱਤੇ ਸਨ। ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਨੇ ਇਸ ਰੀਤ ਨੂੰ ਹੋਰ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਕੀਤਾ। ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਤਕ ਪਹੁੰਚਦਿਆਂ-ਪਹੁੰਚਦਿਆਂ ਇਸ ਦਾ ਦਾਇਰਾ ਹੋਰ ਵਸੀਹ ਹੋ ਗਿਆ। ...

Read Full Article

ਪੁਸਤਕ ਸਮੀਖਿਆ ਗੁਜਰਾਤ ਫਾਈਲਾਂ :- ਪਰਦਾਪੋਸ਼ੀ ਦੀ ਚੀਰਫਾੜ

 

ਗੁਜਰਾਤ ਫਾਈਲਾਂ ਨਾਮ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਪੱਤਰਕਾਰ ਰਾਣਾ ਅਯੂਬ ਵਲੋਂ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਮੁਸਲਿਮ ਕਤਲੇਆਮ , ਝੂਠੇ ਪੁਲਸ ਮੁਕਾਬਲੇ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਹਿਰੇਨ ਪਾਂਡਿਯਾ ਦੇ ਕਤਲ ਦੀ ਛਾਨਬੀਣ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਹੈ । ਇਹ ਛਾਨਬੀਣ ਲੇਖਿਕਾ ਰਾਣਾ ਅਯੂਬ ਨੇ ਅਮਰੀਕਨ ਫਿਲਮਸਾਜ਼ ਮੈਥਿਲੀ ਤਿਆਗੀ ਨਾਮ ਦੀ ਲੜਕੀ ਬਣ ਕੇ 2001 ਤੋਂ 2010 ਤੱਕ ਗੁਜਰਾਤ 'ਚ ਰਹੇ ਉਚ ਪੁਲਸ ਅਫ਼ਸਰਾਂ , ਨੌਂਕਰਸ਼ਾਹਾਂ ਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕਾਂ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ ਕਰਕੇ ਸਟਿੰਗ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਰਾਂਹੀ ਕੀਤੀ ਹੈ । ...

Read Full Article

ਸਿਰੁ ਧਰਿ ਤਲੀ ਗਲੀ ਮੇਰੀ ਆਉ : ਅਸਾਧਾਰਨ ਸਮੇਂ ਦਾ ਅਸਾਧਾਰਨ ਚਿਤਰਣ

 

ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕੁਰਬਾਨੀ ਦੀ ਦੋ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਵੱਖਰੀ ਮਹੱਤਤਾ ਹੈ। ਇੱਕ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਦੀ ਮੁੜ ਬਹਾਲੀ ਵਾਸਤੇ ਲੜਦਿਆਂ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗੇ। ਦੂਜਾ, ਇਹ ਬੀੜਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉਸ ਸਮੇਂ ਚੁੱਕਿਆ ਜਦੋਂ ਉਹ ਪੰਝਤਰ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤਕ ਰਹੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਪਣਾ ਸਮੁੱਚਾ ਜੀਵਨ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਪ੍ਰਸਾਰ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲੇਖੇ ਲਾ ਦਿੱਤਾ। ...

Read Full Article

ਸਿਰ ਦੀਉ ਧਰ ਮੱਸੇ ਦਾ ਸਿੰਘਾਂ ਕੇ ਆਗਾਹੀ

 

ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸੂਰਬੀਰਾਂ ਦੇ ਵਿਲੱਖਣ ਕਾਰਨਾਮਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਪਿਆ ਹੈ। ਭਾਈ ਮਹਿਤਾਬ ਸਿੰਘ ਤੇ ਸੁੱਖਾ ਸਿੰਘ ਵੱਲੋਂ ਮੱਸੇ ਰੰਗੜ ਦਾ ਸਿਰ ਵੱਢ ਕੇ ਲਿਆਉਣਾ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਸਾਹਸੀ ਕਾਰਜ ਸੀ। ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਇਸ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨੂੰ ਬਾਖ਼ੂਬੀ ਚਿਤਰਿਆ ਹੈ। ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੱਥਾਂ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਰੱਖ ਕੇ ਬਣਾਏ ਗਏ ਇਸ ਚਿੱਤਰ ਬਾਰੇ ਤਫ਼ਸੀਲ ਸਹਿਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਇਹ ਰਚਨਾ। ...

Read Full Article

ਚੰਡੀ ਦੀ ਵਾਰ ਰਾਂਹੀ ਦਸ਼ਮੇਸ਼ ਪਿਤਾ ਜੀ ਦਾ ਸਿੱਖ ਨੌਜਵਾਨ ਬੱਚੀਆਂ ਨੂੰ ਸੁਨੇਹਾ

 

ਚੰਡੀ ਦੀ ਵਾਰ ਭਾਵੇਂ ਦੈਂਤਾਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਯੁੱਧ ਦਾ ਵਰਨਣ ਹੈ ਪਰ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੇ ਇਸਤਰੀ ਨਾਇਕ ਦੁਰਗਾ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਇਹ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਇੱਕ ਇਸਤਰੀ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਤਾਕਤਵਾਰ ਦੈਂਤਾਂ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਕੇ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਮਰਦ ਹੋ ਕੇ ਅਜਿਹਾ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਇਹ ਚਹੁੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਖ਼ਾਲਸਾ ਪੰਥ ਵਿੱਚ ਕੇਵਲ ਮਰਦ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਇਸਤਰੀਆਂ ਵੀ ਹਰੇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਬੀਨ ਹੋਣ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪੂਰਨ ਅਜ਼ਾਦੀ, ਸਵੈਮਾਣ ਤੇ ਮਾਣ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਜੀਵਣ ਬਤੀਤ ਕਰਨ।...

Read Full Article